Khám phá Di Hòa Viên, Trung Quốc

Di Hòa Viên hay “Cung điện mùa hè” tiếng Trung Quốc là “Ýihé Yúan” là một cung điện tráng lệ, cổ kính được xây dựng từ thời nhà Thanh, cách Bắc Kinh 15 km về phía Tây Bắc. Di Hòa Viên có nghĩa là “Vườn nuôi dưỡng sự ôn hòa”. Di Hòa Viên nổi tiếng về nghệ thuật hoa viên truyền thống của Trung Quốc.



Mời xem clip giới thiệu về Di Hòa Viên của Trung Quốc



Bước vào cổng khách gặp một hòn đá sừng sững có hình dáng người - người Trung Quốc gọi đó là Thọ Tinh Thạch, tượng trưng cho sự trường tồn và kế tiếp là tượng kỳ lân tượng trưng cho chính nghĩa.

Thế kỷ XII, triều đại nhà Kim đã cho xây dựng hành cung Kim Sơn tại đây. Sau này, nhà Nguyên, nhà Minh, nhà Thanh đều đã cho dựng tại đây nhiều công trình kiến trúc lớn nhỏ. Năm 1705, vua Càn Long đã cho tiến hành xây dựng Di Hòa Viên với quy mô lớn. Đây là thời kỳ khó khăn của kinh tế Trung Quốc nên vua Càn Long phải lấy lý do xây dựng chùa Báo Ân và tháp Thiên Thọ để mừng thọ mẹ và đặt tên là Thanh Y Viên.

Năm 1860, trong Chiến tranh Nha Phiến, liên quân Anh - Pháp bắn phá khiến Thanh Y Viên bị hư hại nặng. 28 năm sau, năm 1886 Từ Hy Thái Hậu nhà Thanh đã lấy ngân quỹ 5 triệu lạng bạc dùng để đầu tư cho ngành hải quân ra trùng tu hoa viên trong vòng 10 năm và đặt tên là Di Hòa Viên. Năm 1900, trong loạn Quyền Phỉ, liên quân 8 nước lại phá hoại hoa viên lần nữa. Từ Hy đã cho đại trùng tu hoa viên khi bà hồi cung về Bắc Kinh năm 1903.

Năm 1998, Di Hòa Viên được công nhận là di sản văn hóa thế giới.

Khu vực này rộng 290 ha, trong đó 3/4 là diện tích mặt nước. Ở đây có khoảng hơn 3.600 gian, kiến trúc vườn kiểu cung điện, trong đó có hơn 100 cảnh quan quan trọng như Phật hương các, điện Nhân Thọ, lạc Thọ đường, Trường Lang, điện Bài Vân, thuyền đá, trâu đồng, cầu Ngọc Đới, phố Tô Châu...

Di Hòa Viên là một vườn hoa, một hành cung của nhiều triều đại phong kiến cổ nhất và có quy mô lớn nhất. Đây là khu vui chơi giải trí nổi tiếng dành riêng cho hoàng gia của các triều đại Trung Quốc. Di Hòa Viên chia làm ba khu vực: khu hành chính chủ yếu là Nhân Thọ Điện - nơi Từ Hy tiếp các quan lại và giải quyết quốc sự, khu nghỉ ngơi gồm các điện, vườn hoa và khu phong cảnh.

Di Hòa Viên là một hòn ngọc sáng của Thủ đô Bắc Kinh được cấu thành bởi hai khối: núi Vạn Thọ và hồ Côn Minh. Phía núi Vạn Thọ, bên bờ hồ Côn Minh là lầu phật Hương Các cao 70 mét và một Trường Lang dài 728 mét như một dải lụa nối liền các quần thể kiến trúc muôn hình muôn vẻ khác nhau. Trên các cột ở Trường Lang đều vẽ nhiều bức tranh mô tả lại những điển tích nổi tiếng trong lịch sử Trung Quốc từ thời Đông Chu Liệt Quốc, Tam Quốc diễn nghĩa, Thủy Hử, Tây Du Ký,... có tất cả là 14.000 bức tranh được vẽ bởi những họa sĩ cung đình tài danh. Trong mỗi gian lại được trang trí bởi những hình vẽ vô cùng tinh xảo mang đậm tính nghệ thuật Trung Quốc.

Trong Di Hòa Viên có nhiều danh thắng nổi tiếng, Ngọc Lan Đường là nơi nghỉ ngơi của vua Quang Tự. Năm 1878, sau cuộc biến Mậu Tuất thất bại Từ Hy Thái Hậu đã biến nơi này thành nơi giam lỏng vua Quang Tự, hiện nay vẫn được bày trí như khi vua Quang Tự còn sống. Nhà Thọ Đường là nơi ở của Từ Hy Thái Hậu thường xem tuồng ở đây.

Vào mùa đông, nước ở các hồ đều đóng băng, tạo nên một khung cảnh vô cùng huyền ảo. Hồ Côn Minh trong Di Hòa Viên được bao phủ bởi tuyết. Từ Hy Thái Hậu rất thích Di Hòa Viên. Vào mùa hè, bà thường tới đây nghỉ ngơi và giải quyết công việc triều chính. Vì thế, Di Hòa Viên còn được gọi là Cung điện Mùa hè.

Di Hòa Viên không những chỉ là một công viên đẹp mà còn là một kiệt tác về kiến trúc. Toàn bộ khuôn viên của Di Hòa Viên đã được xây dựng theo bố cục rất chặt chẽ về mặt phong thủy thể hiện ý tưởng Phúc Lộc Thọ của Từ Hy Thái Hậu. Vào những ngày hè oi bức, hoa viên mới thực sự phát huy ý nghĩa của nó là ôn hòa cái nóng bằng làn nước mát lạnh.

Dãy Trường Lang men theo hồ nếu kết hợp với núi Vạn Thọ sẽ giống đôi cánh của con dơi đang dang ra. Dơi tượng trưng cho Phúc.

Giữa hồ Côn Minh là hòn đảo nhỏ được nối với bờ bằng một chiếc cầu vồng làm bằng đá gồm 77 nhịp có tên là Thập Thất Khổng kiều. Nếu hình dung hòn đảo nhỏ giữa hồ Côn Minh làm mình thì chiếc cầu bắc qua đó sẽ giống như một con rùa đang vươn đầu dài ra. Rùa tượng trưng cho Thọ.

Hồ Côn Minh có hình dáng là một quả đào lớn mà cuống của nó là con sông dẫn nước vào hồ qua cửa Tây. Quả đào tượng trưng cho Lộc.

Khu nhà của Từ Hy Thái Hậu ngay phía trước cửa là một cây quả hồng, tượng một con hươu, một con hạc và một bình hoa, theo thuật phong thủy truyền thống Trung Quốc thì những vật đó tượng trưng cho Bình an vô sự và Thiên hạ thái bình.

Toàn bộ những giá trị phong thủy được các thời đại Trung Quốc sử dụng đã làm cho kiến trúc và ý nghĩa của Di Hòa Viên thêm đặc sắc và ấn tượng.

Một số hình ảnh về Di Hòa Viên


Những công trình còn bảo tồn trong Di Hòa Viên (Vườn nuôi dưỡng sự ôn hòa) ngày nay được xây dựng từ thời nhà Thanh, nằm cách Bắc Kinh 15km về hướng tây bắc. Trong ảnh là đường đi tới Di Hòa Viên.


Di Hòa Viên nổi tiếng bởi nghệ thuật lâm viên truyền thống của Trung Quốc.


Khu đất Di Hoà Viên đã có lịch sử xây dựng trên 800 năm, trải qua nhiều triều đại với các tên gọi khác nhau. Năm 1750, vua Càn Long nhà Thanh xây Thanh Y Viên tại đây để mừng sinh nhật mẹ. 138 năm sau, Từ Hy Thái Hậu lấy ngân quỹ vốn dùng để hiện đại hoá hải quân ra trùng tu hoa viên trong vòng 10 năm và đặt tên là Di Hoà Viên được dùng đến ngày nay.


Di Hòa Viên ngày nay có diện tích 290 hecta, với ba phần tư là mặt nước. Vào mùa đông, nước ở các hồ đều đóng băng, tạo nên một khung cảnh vô cùng huyền ảo.


Đường Tô Châu trong Di Hòa Viên. Vua Càn Long muốn mẹ mình được ngắm nhìn phong cảnh phương nam nên đã xây dựng con đường này mang đậm phong cách Tô Châu. Thái giám và các người hầu đóng giả người bán hàng và cả kẻ cắp vặt, để mô phỏng cuộc sống bình thường làm vừa lòng thái hậu.


Để thu phục lòng người Tây Tạng, vua Càn Long đã cho xây dựng Bố Đạt La Cung (mô phỏng theo Bố Đạt La Cung ở Tây Tạng) trong Di Hòa Viên


Hồ Côn Minh trong Di Hòa Viên được bao phủ bởi tuyết. Từ Hy Thái hậu rất thích Di Hòa Viên. Vào mùa hè, bà thường tới đây nghỉ ngơi và giải quyết công việc triều chính. Vì thế, Di Hòa Viên còn được goi là Cung điện Mùa hè.

Du lịch : 7 kỳ quan thế giới cổ đại

Bảy kì quan thế giới cổ đại là một danh sách được nhiều người biết đến liệt kê các công trình kiến trúc và điêu khắc trong thời kì cổ đại. Danh sách này do nhà văn Hi Lạp Antipater xứ Sidon lập ra trong thế kỉ thứ 2 TCN, dựa trên tầm nhìn của người Hi Lạp thời ấy, chỉ gồm các công trình quanh Địa Trung Hải mà họ cho là vĩ đại và thể hiện văn minh của nhân loại. Danh sách này được ông thu thập từ các công trình của Herodotus (484 TCN–425 TCN), Callimachus (310 TCN/305 TCN-240 TCN), Philo xứ Byzantium (280 TCN - 220 TCN)

1.Kim Tự Tháp Giza



Khu lăng mộ Giza, được xây dựng vào khoảng thế kỉ 26 trước Công nguyên, là một tổng thể gồm 3 kim tự tháp với chiều cao đỉnh kim tự tháp cao nhất là 145,75 m. Kim tự tháp Cheops trong quần thể kim tự tháp Giza, do một Pharaoh Vương triều thứ tư (tên là Khufu) xây dựng để làm mộ cho mình, đã huy động hơn 100.000 người lao động trong 30 năm, sử dụng hơn 230 vạn phiến đá nặng 6 tấn, nếu ngày nay dùng xe lửa chuyên chở thì cần đến 60 vạn toa xe. Độ nghiêng của các mặt bên Kim tự tháp vào khoảng 51,5 độ. Chiều cao của mặt nghiêng là 195 m. Bốn mặt của Kim tự tháp nhìn về 4 hướng: chính bắc, chính nam, chính đông và chính tây. Kim tự tháp của vua Chephren nằm phía sau kim tự tháp của Khufu và phía trước là kim tự tháp của Mycerinus. Ba kim tự tháp nhỏ hơn ở phía trước được xây cho ba người vợ của vua Mycerinus. Những kim tự tháp này quay mặt về bốn hướng chính. Tại đây còn có cả tượng nhân sư Sphinx nổi tiếng tạc hình mô phỏng Chephren.

Kim tự tháp là kì quan thế giới duy nhất còn tồn tại hiện nay trong số bảy kì quan thế giới cổ đại.

2.Vườn Treo Babylon

Vườn treo Babylon cũng được gọi là vườn treo Semiramis, là một công trình do vua Nebuchadrezzar II xây dựng năm 603 trước Công nguyên, trong đó cây được treo trên mái hiên, nhằm khuây khỏa nỗi nhớ quê hương xứ Medes của bà vợ vua Nebuchadnezzar II là Amyitis

Trong vườn treo có một hệ thống đài phun nước gồm hai bánh xe lớn liên kết với nhau bằng dây xích có gắn thùng gỗ. Khi bánh xe quay, dây xích và thùng nước cũng chuyển động đưa nước ở một cái bể phía dưới lên trên cao tưới nước cho cây. Để tưới nước cho hoa và cây của khu vườn, các nô lệ phải luân phiên nhau đưa nước từ dòng sông Euphrates lên khu vườn.

Vườn treo được sử gia Berossus mô tả đến đầu tiên năm 270 TCN

3.Tượng Thần Zeus - Olympia



Được xây dựng vào năm 470-460 trước Công nguyên, cao 40 ft, rộng 22 ft, tạc hình thần Zeus ngồi trên ngai vàng, với làn da được làm từ ngà voi; râu, tóc, áo choàng làm bằng vàng. Tay phải cầm tượng thần Victory có cánh biểu tượng cho chiến thắng trong các kỳ Thế vận hội, tay trái cầm vương trượng trang trí hình chim đại bàng bằng kim loại, tượng trưng cho quyền lực tối cao của vị vua trong các vị thần. Đầu thần Zeus trang điểm vòng hoa ôliu. Ngai vàng làm bằng gỗ tuyết tùng và ngà. Chân thần đặt lên một ghế lớn.

4.Đền Artemis



Đền thờ nữ thần săn bắn Artemis, còn được gọi là đền thờ Diana được xây dựng từ đá cẩm thạch bởi kiến trúc sư Chersiphron và con là Metagenes, dài 377 feet (115 m), rộng 180 feet (55 m, bao gồm 127 cột đá, ở thành phố Ephesus (nay thuộc Thổ Nhĩ Kì). Đền được bắt đầu xây dựng năm 550 TCN, trải qua quá trình xây dựng lại và mở rộng qua nhiều thời kỳ, lần cuối là năm 430 TCN sau 120 năm. Năm 356 TCN, ngôi đền bị lửa thiêu hủy vào đêm Alexandros Đại Đế chào đời. Một ngôi đền tương tự được xây lại trên nền ngôi đền cũ. Năm 262, người Goth đã đốt ngôi đền lần thứ hai. Chỉ phần nền và một số phần khác của ngôi đền thứ hai còn tồn tại đến ngày nay. Viện bảo tàng Anh ở Luân Đôn còn lưu một số di tích thuộc ngôi đền thứ hai.

5.Lăng Mộ Mausolus

Lăng mộ được nữ hoàng Artemisia II xây dựng cho chồng là vua Mausolus của Caria thuộc khu vực Tiểu Á, từ năm 353 TCN đến 351 TCN, nhằm tôn vinh giá trị các thế lực cai trị thời giáo hoàng Jangvonhai. Lăng mộ được xây dựng tại thành phố Halicarnassus, thủ đô xứ Caria, nhờ có 1200 lao động, làm việc miệt mài trong thời gian là 17 năm. Chính từ ngôi mộ vua Mausolus đã là nguồn gốc của từ mausoleum (lăng mộ).

Đến năm 1494, những hiệp sĩ St. John, một nhóm hiệp sĩ trong cuộc Thập tự chinh đã sử dụng những khối đá cẩm thạch của phần nền ngôi mộ để xây một lâu đài vào năm 1522. Hầu hết các khối đá ở đây được cắt thành từng mảnh nhỏ để xây lâu đài. Ngày nay lâu đài này vẫn còn tồn tại với những mảnh đá cẩm thạch được tách riêng khỏi ngôi mộ của vua Mausolus.

6.Tượng Thần Mặt Trời - Rhodes


Tượng thần Mặt Trời ở Rhodes là tượng đồng khổng lồ thể hiện vị thần mặt trời Helios - vị thần bảo hộ thành Rhodes - đã có công giúp thành phố thoát khỏi cuộc bao vây của Demetrius "Poliorcetes", vua Syria, năm 305 trước Công nguyên. Theo nhiều giả thiết được đặt tại thành phố Rhodes, thủ phủ của đảo Rhodes, Ai Cập, tượng được xây dựng năm 280 TCN và sụp đổ trong một trận động đất vào năm 224 TCN. Tượng cao khoảng 105 feet (33 mét).

7.Ngọn Hải Đăng Alexandria



Hải đăng AlexandriaHải đăng xây dựng dưới thời vua Ptolemy I, khánh thành khoảng năm 2001 TCN dưới thời vua Ptolemy II, bị sụp đổ hoàn toàn năm 1303 trong một trận động đất nghiêm trọng. Ngoại trừ Kim tự tháp ở Giza, hải đăng là công trình cao nhất trong thế giới cổ đại. Hải đăng đặt ngay lối vào cảng Alexandria, gồm 3 tầng, chiều cao khoảng 135 m. Bậc dưới cùng hình vuông, gồm nhiều phòng cho bộ phận canh gác hải đăng thường trực, gia súc và lương thực. Lối vào được tôn cao, đi vào bằng con đường dốc bắt đầu từ phần nền bao quanh tháp. Bên trong bậc hình vuông thấp hơn là một vách tường đỡ các phần trên của hải đăng, đến được phần trên này bằng con đường dốc xoáy trôn ốc bên trong. Bậc ở giữa có hình bát giác, phía trên bậc này là phần hình tròn có tượng thần Zeus.

Mời xem clip giới thiệu về 7 kỳ quan thế giới cổ như sau :

Những điều cần biết về bệnh Rubella

Bệnh Rubella là bệnh gì?

Bệnh Rubella còn được gọi là bệnh Ru-bê-on, bệnh sởi Đức (German measle). Theo một số tài liệu từ Đức (german) ở đây không liên quan gì đến nước Đức, mà xuất phát từ tiếng La tinh « germanus » có nghĩa là tương tự, ý muốn nói đến bệnh Rubella có một số các biểu hiện giống bệnh sởi. Rubella là một bệnh truyền nhiễm, do vi-rút rubella gây nên. Bệnh lưu hành trên toàn thế giới, thường xuất hiện vào mùa đông xuân, có thể xảy ra thành dịch.

Những ai có thể mắc bệnh này?

Tất cả mọi người, mọi lứa tuổi đều có thể mắc bệnh Rubella, trong đó đối tượng dễ gặp nguy hiểm nhất là phụ nữ mang thai, đặc biệt trong 3 tháng đầu. Những người đã bị Rubella lúc còn nhỏ được miễn dịch, không bị nhiễm bệnh lại.

Bệnh Rubella có nguy hiểm không?

Tuy bệnh Rubella là một bệnh lây nhiễm KHÔNG NGUY CẤP (không gây nên biến chứng nguy hiểm, không gây chết người) như bệnh sởi (thuờng gây những biến chứng trầm trọng: viêm phổi, viêm phế quản, viêm não, viêm cơ tim, viêm tai giữa, rối loạn tiêu hóa…) nhưng lại khá NGHIÊM TRỌNG do có khả năng gây nên những dị tật bẩm sinh nặng nề ở bào thai. Một thai phụ mắc bệnh Rubella trong 3 tháng đầu của thai kỳ sẽ dễ bị những tai biến như sẩy thai, thai chết trong tử cung hoặc gây nên những dị dạng cho thai nhi sau khi sinh như: các khuyết tật về tim, đục thủy tinh thể, điếc bẩm sinh, chậm phát triển trí tuệ…

Bệnh lây lan thế nào?

Bệnh Rubella lây truyền qua đường hô hấp khi người lành:
- Hít phải những giọt dịch tiết đường mũi họng (nước bọt, nước mũi) có chứa vi rút của người bệnh khi tiếp xúc trực tiếp mặt đối mặt với người bệnh.
- Tiếp xúc với các vật dụng, các bề mặt (sàn nhà, bàn ghế, đồ chơi…) có dính chất tiết mũi họng của người bệnh.

Điều kiện thuận lợi để bệnh Rubella lan rộng là: Điều kiện sống chật chội, thiếu ánh sáng, thiếu điều kiện vệ sinh (nhà trọ, ký túc xá v.v…). Người bị bệnh Rubella có thể lây truyền bệnh cho người khác một tuần trước khi phát ban và từ 1 đến 2 tuần sau khi ban đã lặn hết.

Bệnh Rubella diễn tiến ra sao và có những biểu hiện gì?

Bệnh diễn tiến qua 3 giai đoạn:
* Thời kỳ ủ bệnh: từ 12-23 ngày sau khi tiếp xúc với nguồn lây. Thời gian này người bệnh đã bị nhiễm vi-rút, nhưng chưa có biểu hiện bệnh.
* Thời kỳ phát bệnh: Người bệnh sẽ có những biểu hiện:
- Sốt nhẹ trên 370C kèm theo nhức đầu, mệt mỏi, chảy mũi trong, đau họng, đôi khi có đỏ mắt.
- Phát ban: Ban đỏ, từng đốm lan tỏa, ban dát sần. Đặc biệt ban mọc đầu tiên ở mặt, sau đó lan ra thân mình (trừ lòng bàn tay, lòng bàn chân).
- Đau khớp.
- Nổi hạch sau tai.
- Ở người lớn và trẻ lớn bệnh thường nặng hơn trẻ nhỏ.
* Thời kỳ lui bệnh:
Các triệu chứng bệnh kéo dài từ 3-4 ngày rồi tự hết. Riêng triệu chứng đau khớp có thể kéo dài lâu hơn. Sau khi khỏi bệnh, người bệnh sẽ có miễn dịch suốt đời với bệnh (nghĩa là sẽ không bị mắc bệnh trở lại).

Chăm sóc bệnh nhân Rubella như thế nào?

Bệnh Rubella là một bệnh lành tính, không có biến chứng nguy hiểm nên có thể để bệnh nhân tại nhà để chăm sóc. Việc điều trị bệnh chủ yếu là điều trị triệu chứng:
- Cho người bệnh ăn thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu, uống nhiều nước, ăn nhiều trái cây.
- Người bệnh cần được vệ sinh mũi họng (nhỏ mũi và súc họng) hàng ngày bằng dung dịch nước muối sinh lý 9%o.
- Nếu nhức đầu nhiều hoặc đau khớp có thể sử dụng thêm thuốc giảm đau.
- Đối với trẻ nhỏ cần giặt khăn bằng nước ấm lau mình mẩy hàng ngày cho bé.

Làm thế nào để phòng tránh bệnh Rubella?

* Phát hiện bệnh sớm để tránh lây lan cho người khác.
* Cách ly người bệnh:
- Thời gian cách ly: từ lúc bắt đầu phát bệnh (phát ban) cho đến 7 ngày sau khi phát ban (trẻ em nên nghỉ học, người lớn nên nghỉ làm).
- Để người bệnh ở trong một phòng riêng, có cửa sổ, thoáng mát, có đủ ánh nắng mặt trời.
- Sử dụng các vật dụng sinh hoạt cá nhân riêng cho người bệnh (khăn mặt, ly, chén, muỗng, đũa, chăn, gối, màn…).
* Hạn chế tiếp xúc với người bệnh: Khi cần tiếp xúc thì phải đeo khẩu trang. Sau khi tiếp xúc phải rửa tay ngay bằng xà phòng. Đặc biệt những phụ nữ đang mang thai cần tuyệt đối tránh tiếp xúc với người bệnh.
* Vệ sinh phòng ở của người bệnh: Lau sàn phòng, bàn ghế, tủ giường, đồ chơi… của người bệnh hàng ngày bằng nước Javel, hoặc dung dịch Cloramin B sau đó rửa lại bằng nước sạch. Đối với những đồ vật nhỏ có thể đem phơi nắng.
* Tiêm chủng vắc xin: Vắc-xin phòng bệnh Rubella thông dụng hiện nay là loại vắc-xin MMR (Measle, Mumps, Rubella) phòng ngừa cho cả 3 bệnh Sởi, Quai bị, Rubella.

Vắc-xin ngừa Rubella gây những tác dụng phụ gì?

Vắc-xin phòng bệnh Rubella rất ít khi có tác dụng phụ. Thống kê cho thấy khoảng 15% trường hợp bị sốt vào ngày thứ 7 đến ngày thứ 12 sau khi tiêm vắc-xin, khoảng 5% trường hợp xuất hiện ban đỏ nhẹ, dưới 1 phần triệu trường hợp có phản ứng dị ứng nặng.

Tiêm chủng vắc-xin ở đâu?

- Tiêm chủng vắc-xin là biện pháp hữu hiệu nhất để phòng ngừa bệnh Rubella.
- Người dân có thể đến tiêm chủng tại các địa điểm sau đây:
+ Viện Pasteur TP.HCM tại số 282 Nam Kỳ Khởi Nghĩa Phường 8 Quận 3 TP.HCM.
+ Trung tâm Y Tế Dự phòng TP.HCM - 699 Trần Hưng Đạo, P.9, Q.5
+ Các Trung tâm Y tế Quận Huyện.

Những ai cần được tiêm chủng?

- Trẻ nhỏ từ 12 tháng tuổi cho đến dưới 13 tuổi, chưa chích ngừa Rubella lần nào: nhất là tiêm 2 mũi, mũi thứ 2 được tiêm nhắc lại sau 2-3 năm sau khi đã tiêm mũi thứ nhất.
- Trẻ lớn trên 13 tuổi và người lớn: chỉ tiêm một mũi duy nhất.
- Những phụ nữ có ý định mang thai chưa từng bị bệnh Rubella hoặc chưa được tiêm phòng lúc nhỏ: nên tiêm ngừa trước 3 tháng trước khi quyết định có thai.
- Những người làm việc tại bệnh viện, các trung tâm y khoa, trung tâm chăm sóc trẻ em và các trường học.
- Việc tiêm chủng Rubella đặc biệt quan trọng đối với trẻ em gái để phòng chống bệnh trong suốt khoảng thời gian khi đứa trẻ lớn lên và mang thai sau này.

** Lưu ý:

Trẻ nhỏ từ 6 đến 8 tháng tuổi được miễn nhiễm (không mắc bệnh) đối với bệnh Rubella do có kháng thể từ mẹ truyền qua. Trong trường hợp cần thiết phải tiêm chủng Rubella trước 12 tháng tuổi nên tiến hành tiêm cho trẻ lúc 6 tháng tuổi, sau đó vẫn phải tiến hành tiêm chủng lại cho trẻ theo đúng lịch tiêm chủng của bệnh.

Những đối tượng sau đây không nên tiêm phòng vắc xin phòng Rubella.

+ Những phụ nữ đang có thai hoặc nghi ngờ có thai.
+ Những người dị ứng với thuốc Neomycine, dị ứng với trứng.
+ Những người có phản ứng với những lần tiêm ngừa Rubella trước.
+ Bệnh nhân bị suy giảm miễn dịch, hoặc đang sử dụng những thuốc ức chế miễn dịch.
+ Bệnh nhân bị bệnh ác tính về máu.
+ Bệnh nhân bị nhiễm trùng cấp tính hoặc mạn tính. (Ví dụ mắc bệnh lao chưa được điều trị).

** Lưu ý:
+ 3 tháng sau khi tiêm ngừa vắc-xin mới được phép mang thai.
+ Đối với người lớn, có thể làm xét nghiệm huyết thanh. Nếu đã có miễn dịch thì không cần tiêm chủng.
+ Phụ nữ đang mang thai mà bị nhiễm vi-rút Rubella hoặc sống trong vùng có dịch Rubella nên đi xét nghiệm tìm kháng thể đặc hiệu của vi-rút để có chẩn đoán xác định bệnh, sau đó đến khám tại các phòng khám sản phụ khoa để được hướng dẫn xử trí thích hợp.

Ung thư da - Nên hạn chế phơi nắng

Thưa quý vị, ung thư da là kết quả của sự phát triển bất thường của tế bào da, chủ yếu do da bị tổn thương bởi tia cực tím (UV) phát ra từ ánh sáng mặt trời. Nếu được phát hiện sớm, thì ung thư da là dạng ung thư có khả năng chữa khỏi cao nhất. Tuy nhiên, không chữa trị kịp thời, ung thư da có thể thay đổi diện mạo một người, và có trường hợp, đưa đến tử vong.


Các loại ung thư da

Mời nghe bài viết trên đài VOA



Ung thư da có thể xảy đến cho bất cứ ai ở bất cứ lứa tuổi nào. Các cựu Tổng Thống Mỹ, như Ronald Reagan, Bill Clinton và Tổng Thống George W. Bush, đều đã được chữa trị về bệnh ung thư da hoặc những vết loét tiền ung thư. Một số những nhân vật nổi tiếng thế giới khác mắc bệnh ung thư da hoặc có triệu chứng tiền ung thư đã được chữa trị, gồm có các nữ diễn viên điện ảnh Elizabeth Taylor, Cybill Shepherd và Melanie Griffith. Cả 3 nữ tài tử này đều sống sót.

Nhưng không phải ai cũng may mắn như thế. Nhạc sĩ Bob Marley qua đời năm 1981 sau khi ung thư tế bào hắc tố di căn sang các mô khác trong cơ thể ông. U hắc tố là một trong các hình thức nghiêm trọng nhất của ung thư da.

Nguyên do chủ yếu gây ra ung thư da là tia cực tím trong ánh nắng mặt trời. Ánh nắng và sức nóng của mặt trời có thể thay đổi những hóa chất trong làn da. Tia cực tím, gọi tắt là UV, có thể làm cháy da. Và theo thời gian, có thể phát bệnh ung thư.

Bất cứ ai cũng có thể mắc bệnh ung thư da. Tuy nhiên có nguy cơ cao nhất là những người có làn da trắng, tóc và mắt màu sáng hơn. Có tiền sử bị sạm nắng nặng thời còn nhỏ, tăng nguy cơ ung thư da khi trưởng thành. Tắm nắng mà không bảo vệ da với kem chống nắng hoặc với quần áo, có thể tăng nguy cơ phát tác ung thư da.

Trong những năm gần đây, nhiều phụ nữ – đặc biệt ở các nước Tây phương, thường sử dụng các giường tắm nắng nhân tạo để có một làn da rám nắng, nâu hồng, mà không cần phơi nắng. Tia cực tím được dùng trong kỹ thuật làm sạm da như thế, là một nguyên do có khả năng cao gây ung thư da.

Một yếu tố khác không thể gạt bỏ là yếu tố di truyền.

Hai hình thức ung thư da phổ biến nhất là ung thư tế bào đáy, và ung thư tế bào vảy. Nhưng hình thức nguy hiểm hơn nhiều, là ung thư tế bào hắc tố, gọi tắt là u hắc tố (melanoma). U hắc tố có thể phát tác nơi những vùng da không bị phơi nắng. Hình thức ác tính khởi sự trong các tế bào tạo ra màu nâu sậm. Thường thì u hắc tố trông giống như một đốm trên da màu nâu có dạng bất thường. Đốm này có thể nổi cục hoặc bằng phẳng.

Một dấu hiệu khác đáng lưu ý và nên kiểm tra là một vết da đổi màu và sự xuất hiện của những vết sậm không đều đặn xuất hiện quanh một nốt ruồi có sẵn.

Đa số những người phát triển u hắc tố là đàn ông da trắng trên 50 tuổi. Không chữa trị kịp thời, hình thức ung thư này có thể nhanh chóng lan ra những nơi khác. Mỗi năm tại Hoa Kỳ, hơn 68.000 người được chẩn đoán đã phát triển u hắc tố. Viện nghiên cứu Ung thư Quốc gia ước lượng là trong năm 2009, có 8.650 ca tử vong vì bệnh này.

Chẩn đoán và Chữa trị:

Phát hiện càng sớm, cơ may chữa khỏi càng cao và điều trị càng dễ dàng. Đó là lý do vì sao các bác sĩ khuyên chúng ta nên tự khám lấy mỗi tháng, xem khắp người, từ đầu tới chân, có biến đổi khác thường nào trên da hay không, có đốm da nào đổi màu, có chu vi bất thường, đổi kích thước, độ dầy vv, hay không.

Nên đi khám bác sĩ trong trường hợp một nốt ruồi tự dưng rỉ máu, hoặc phát triển lớn hơn 6 mm, hoặc gây khó chịu khiến ta muốn xoa nắn nó. Điều quan trọng là phải sớm nhận ra những dấu hiệu báo trước, trước khi u ác tính có thể di căn sang nơi khác.

Các chuyên gia khuyên chúng ta nên tìm hiểu làn da của mình để có thể sớm nhận ra bất cứ đột biến nào. Có người khuyên nên chụp hình tất cả các nốt ruồi, ghi ngày giờ, kích thước, để có thể so sánh theo thời gian.

Cách điều trị tùy thuộc vào hình thức ung thư, kích thước, địa điểm trên cơ thể, và độ sâu của u bướu. Một số yếu tố khác gồm tuổi tác và tình trạng sức khỏe tổng quát của bệnh nhân.

Nếu u chưa lan sang nơi khác, bác sĩ có thể mổ cắt các tế bào ung thư. Trong trường hợp u hắc tố đã lan, bác sĩ có thể dùng thuốc hoặc quang tuyến để diệt tế bào ung thư, và giảm bớt kích thước của u ác tính. Ngoài ra còn một số cách chữa trị khác, sử dụng hệ thống miễn nhiễm của cơ thể để chống ung thư.

Tháng trước, các nhà nghiên cứu báo cáo về một loại thuốc đang trong vòng thí nghiệm có khả năng cải thiện cơ may sống sót nơi một số bệnh nhân mắc bệnh ung thư da ác tính. Dựa trên kết quả nghiên cứu, thuốc ipilimumab giúp hệ thống phòng vệ tự nhiên của cơ thể chống trả bệnh ung thư. Nhóm bệnh nhân được dùng thuốc này trung bình sống 10 tháng, so với 6 tháng nơi các bệnh nhân không được uống thuốc.

Công ty dược phẩm Bristol-Myers Squibb hy vọng có thể xin được giấy phép để bán thuốc ipilimumab ra thị trường trước cuối năm nay.

Đề nghị của Trung tâm CDC:


Nên hạn chế và tránh phơi nắng để tránh ung thư da

Trung tâm Phòng Chống Dịch Bệnh Hoa Kỳ (CDC) đề nghị, để tránh ung thư da, nên hạn chế và tránh phơi nắng quanh năm, không chỉ vào mùa hè.

CDC nói tia cực tím (UV) trong ánh sáng mặt trời có thể ảnh hưởng đến chúng ta ngay cả trong những ngày có mây, cũng như những ngày có nhiều nắng. Vào mùa hè, thời gian nguy hiểm nhất trên lục địa Hoa Kỳ kéo dài từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều.

Nên đội mũ và mặc quần áo sậm màu, bằng vải cô-tông, và chớ nên quên mang kiếng mát có khả năng ngăn tia cực tím để bảo vệ mắt.

Một lời khuyên khác là nên tránh xa các giường tắm nắng nhân tạo vì tia cực tím được dùng trong kỹ thuật làm sạm da gây hại cho da.

Tia cực tím có thể xuyên qua da và làm tổn thương các tế bào, và là nguyên nhân chủ yếu đưa đến phần lớn các ca ung thư da, các vết nhăn và nốt tàn nhang thường xuất hiện với tuổi tác.

Tóm lại:

1. Nên giảm thời gian phơi nắng, tránh tiếp xúc với tia cực tím do mặt trời phát ra.

2. Khám định kỳ để kiểm tra các dấu hiệu ung thư da. Dấu hiệu thường thấy của ung thư tế bào hắc tố thường là biến đổi bất thường của một nốt ruồi có sẵn, hoặc sự xuất hiện của những nốt ruồi mới đáng nghi ngờ. Nên tham khảo ý kiến bác sĩ ngay, nếu thấy có gì khả nghi.

3. Nên dùng kem chống nắng trước khi phơi nắng, bôi vào tất cả những vùng phơi nắng, kể cả môi, 30 phút trước khi ra nắng. Nên sử dụng các loại kem có chức năng chống tác hại của tia UVA và UVB.

Mời xem clip về một số phương pháp chống lão hóa da để trẻ lâu - HTV1

Ngắm mặt trời vào thời điểm tuyệt vời nhất

Bình minh và hoàng hôn là lúc mặt trời thức giấc và đi ngủ. Đây là thời điểm mặt trời ở xa chúng ta nhấ nên ánh nắng trở nên dịu dàng hơn. Kết hợp với khung cảnh mây trời, non nước, mặt trời thực sự tạo nên những bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp.

Bệnh tả ở Việt Nam

Bệnh tả (Cholera) là một bệnh nhiễm trùng đường ruột, do vi trùng gây ra. Độc tố của vi trùng gây tiêu chảy nặng, khiến cho cơ thể con người bị mất nước. Do sinh trưởng trong nguồn nước, nên vi trùng bệnh tả dễ lây lan trong mùa bão lụt.


Nguy cơ dịch tả bùng phát do ngập lụt

Bệnh tả (Cholera) là một bệnh nhiễm trùng đường ruột do vi trùng Vibrio cholerae gây ra, độc tố của vi trùng này gây tiêu chảy nặng kèm theo mất nước. Robert Koch là người nhận dạng được vi trùng gây bệnh tả vào năm 1883.

Bệnh tả xuất hiện châu Á khoảng 600 năm trước Công nguyên, ghi nhận lần đầu tiên trong y học vào năm 1563 tại Ấn Độ và đại dịch vào năm 1817-1821, tiếp đến là nước Nga, châu Âu, Bắc Mỹ, châu Phi, Nam Mỹ.

Năm 1832, gần 40.000 người dân Paris chết, nạn nhân có cả tể tướng.

Dịch tả tấn công nước Anh vào năm 1848-1849 đã làm 70.000 người chết, Đại dịch năm 1854 đã cướp đi sinh mạng 1/8 dân số thành phố London.

Sang thời cận đại, riêng tại Bắc Kỳ thời Pháp thuộc năm 1937 dịch tả giết 75.000 người.

Dịch tả vào Peru vào năm 1991, lan truyền sang Ecuador, Colombia, Mexico và Nicaragua kết quả hơn 12.000 người chết.

Nguyên nhân gây ra bệnh tả thường là dùng nước nhiễm vi trùng gây bệnh. Vi trùng gây bệnh có nhiều nhất ở trong phân của người bệnh và trong nước thải có chứa phân. Ngoài ra cá và các thực phẩm khác từ nước nhiễm vi trùng gây bệnh cũng có thể là nguồn gây bệnh do nấu ăn không kỹ hoặc ăn hải sản sống.

Bệnh tả có thể tránh nếu có ý thức với bản thân và cộng đồng, bằng cách ăn chín và uống sôi. Tuyệt đối không ăn: rau sống, hải sản tươi sống, tiết canh, uống nước đá... trái cây phải ngâm nước muối, gọt sạch vỏ trước khi ăn. Tay chân luôn vệ sinh sạch sẽ, rửa tay bằng xà phòng sạch sẽ trước khi ăn uống và sau khi đi vệ sinh. Khi thành dịch thì dịch tả có tốc độ lây lan và gây tử vong khủng khiếp, không như tiêu chảy.

Biện pháp chữa trị quan trọng nhất là phải cung cấp lại đầy đủ nước, đường và muối, thường phải được tiêm vào mạch máu để không phải qua đường ruột. Ở các nước Thế giới thứ ba, người ta cũng chữa trị thành công và đơn giản bằng cách cho uống nước thay thế. Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khuyên nên cho uống một dung dịch đường và muối gồm có các thành phần sau:

Gluco (đường nho) 20 g/l
Bicacbonat natri 2,5 g/l
Clorit natri (muối ăn) 3,5 g/l
Clorit kali 1,5 g/l

Với những biện pháp này tỷ lệ tử vong có thể giảm từ 60% xuống còn 1%. Cách phòng bệnh tốt nhất là phải sử dụng nước sạch trong ăn uống và sinh hoạt. Chủng ngừa bệnh chỉ có hiệu lực trong vòng khoảng 6 tháng và chỉ ở khoảng 80% người được tiêm chủng.

Các nghiên cứu gen mới đây cho thấy rằng mức độ dễ bị lây nhiễm của một người đối với bệnh tả phụ thuộc vào nhóm máu của họ. Người có nhóm máu O dễ bị lây nhiễm nhất trong khi người có nhóm máu AB có khả năng kháng cự nhiều nhất, gần như là miễn nhiễm. Giữa hai thái cực này là những người có nhóm máu A và B với nhóm máu A có khả năng kháng cự nhiều hơn nhóm máu B.

Bệnh tả có dấu hiệu bộc phát trở lại ở Việt Nam và càng nguy hiểm vào mùa bão lụt. Trả lời phỏng vấn đài RFI, bác sĩ Nguyễn Đình Nguyên tại Úc cảnh giác về vấn đề nước, vì bệnh tả lây lan theo nguồn nước.

Nghe phỏng vấn bác sĩ Nguyễn Đình Nguyên tại Úc của đài RFI.

Bệnh tiểu đường ngày càng gia tăng ở Việt Nam

Tiểu đường là gì?

Tiểu đường là bệnh lý trong đó cơ thể không tạo ra hay sử dụng insulin một cách thích hợp. Insulin là một nội tiết tố được tạo ra từ tuyến tụy, một tạng gần bao tử. Insulin cần để biến đường và các thức ăn khác thành năng lượng Khi mắc bệnh tiểu đường, cơ thể bệnh nhân hoặc là không tạo đủ insulin hoặc không thể sử dụng được chính insulin của cơ thể như bình thường được hoặc do cả hai khả năng trên. Làm cho đường tích tụ quá cao trong máu bệnh nhân



Tiểu đường được định nghĩa khi đường huyết lúc đói từ 126 miligam mỗi decilít (mg/dL) trở lên. “Tiền tiểu đường” là một tình trạng bệnh lý trong đó ngưỡng glucose trong máu cao hơn mức bình thường nhưng chưa đến mức bị tiểu đường. Bệnh nhân tiền tiểu đường có nguy cơ tiến triển thành tiểu đường týp 2, bệnh tim và đột quỵ và mắc phải một trong những tình trạng bệnh lý này:

_ Giảm khả năng điều chỉnh glucose lúc đói (100 to 125 mg/dL)
_ Giảm khả năng dung nạp glucose (nồng độ glucose lúc đói dưới 126 mg/dL và nồng độ glucose trong khoảng 140 đến 199 mg/dL hai giờ sau khi làm nghiệm pháp dung nạp glucose bằng đường uống)

Tiểu đường týp 1 và týp 2 là gì?

Tiểu đường týp 2 là dạng thường gặp nhất. Đa số hay gặp nhất ở tuổi trung niên; tuy nhiên, vị thành niên và thanh niên bị tiểu đường týp 2 đang gia tăng với một tốc độ đáng báo động. Bệnh tiến triển khi cơ thể không tạo ra đủ insulin và không sử dụng hiệu quả lượng insulin đã tạo ra (đề kháng với insulin).

Tiểu đường týp 1 xảy ra ở trẻ em và thanh niên Trong tiểu đường týp 1, tụy kém hay không tạo được insulin. Nếu không được tiêm insulin hàng ngày, bệnh nhân tiểu đường týp 1 sẽ không sống được.

Cả hai dạng tiểu đường có thể có tính di truyền theo gene Tiền sử gia đình có người bị tiểu đường có thể tăng đáng kể nguy cơ phát bệnh tiểu đường. Bệnh tiểu đường không được điều trị có thể dẫn đến nhiều biến chứng nặng. Các biến chứng này gồm mù mắt, bệnh thận, bệnh thần kinh, cắt cụt chi và bệnh tim mạch (CVD).

Bệnh tiểu đường, đề kháng insulin và CVD có mối liên hệ ra sao?

Bệnh tiểu đường có thể điều trị được, nhưng thậm chí khi ngưỡng glucose nằm trong mức kiểm soát vẫn làm tăng nguy cơ bị bệnh tim và đột quỵ rất nhiều. Trên thực tế, đa số bệnh nhân tiểu đường tử vong do nhiều dạng bệnh tim mạch.

Tiền tiểu đường và nối tiếp là tiểu đường týp 2 thường gây ra do đề kháng insulin. Khi có sự đề kháng insulin hay tiểu đường xảy ra kèm theo các yếu tố nguy cơ bệnh lý tim mạch khác (chẳng hạn như béo phì, huyết áp cao, rối loạn cholesterol và triglycerides máu cao), nguy cơ bị bệnh tim và đột quỵ lại còn cao hơn nữa.

Đề kháng insulin đi kèm với xơ vữa động mạch (mảng bám chất béo trong động mạch) và bệnh mạch máu ngay cả trước khi có chẩn đoán tiểu đường. Đó là lý do tại sao phòng tránh đề kháng insulin và tiểu đường là điều quan trọng. Béo phì và ít vận động là các yếu tố nguy cơ quan trọng trong đề kháng insulin, tiểu đường và bệnh tim mạch.

Tiểu đường được điều trị ra sao?

Khi phát hiện ra tiểu đường, bác sĩ có thể khuyên thay đổi thói quen ăn uống, kiểm soát cân nặng và các chương trình tập luyện và thậm chí dùng các thuốc kiểm soát. Điều then chốt là bệnh nhân tiểu đường nên đi khám đều đặn thường xuyên. Hợp tác chặt chẽ với nơi bạn đến khám để kiểm soát tiểu đường và hạn chế bất kỳ yếu tố nguy cơ nào khác. Chẳng hạn, huyết áp ở bệnh nhân tiểu đường kèm cao huyết áp nên thấp dưới mức 130/80 mm Hg.

Khuyến cáo của AHA

Tiểu đường là yếu tố nguy cơ chủ yếu của đột quỵ và bệnh mạch vành, kể cả đau tim. Bệnh nhân tiểu đường có thể tránh hay làm chậm tiến triển bệnh tim mạch bằng cách kiểm soát các yếu tố nguy cơ khác. Điều đặc biệt quan trọng là kiểm soát cân nặng và nồng độ cholesterol máu bằng chế độ ăn hạn chế cholesterol và chất béo bão hòa và hoạt động thể chất có hít thở sâu thường xuyên. Hạ huyết áp và bỏ thuốc lá cũng là một điều quan trọng.


Giáo sư Nguyễn Văn Tuấn (DR)

Phóng viên Thanh Hà (RFI) phỏng vấn giáo sư Nguyễn Văn Tuấn, thuộc trường đại học Y khoa Garvan, tại Sydney, Úc. Ông là một trong những tác giả của một bài nghiên cứu về bệnh tiểu đường tại Việt Nam vừa được đăng trên tạp chí y học Diabetologia.

Theo công trình nghiên cứu mới nhất về bệnh tiểu đường tại Việt Nam, chỉ riêng khu vực hành phố Hồ Chí Minh, có hơn 350.000 cư dân mắc bệnh nhưng chưa được phát hiện. Các tác giả bài nghiên cứu đề nghị một phương pháp tiên lượng mới, phù hợp với một nước nghèo còn thiếu phương tiện như Việt Nam.

Mời các bạn nghe phỏng vấn Giáo sư Nguyễn Văn Tuấn



Sưu tầm

Trẻ xem Ti vi nhiều: Lợi bất cập hại

Một tạp chí về trẻ em của Canada vừa công bố kết quả điều tra để tìm hiểu những ảnh hưởng của TV đối với các em nhỏ từ 2 đến 4 tuổi.


Trẻ em xem TV trong một lớp học mẫu giáo

Nghe bài viết của Việt Hà-phóng viên RFA



Những tác hại cho trẻ

Kết quả cho thấy việc xem TV nhiều có tác động tiêu cực đến kết quả học tập của các em. Vấn đề xem TV của trẻ nhỏ ở Việt nam trong thời gian gần đây cũng đang được nhiều phụ huynh chú ý tới vì cả những tác dụng lẫn tác hại của nó.

Những năm gần đây, kinh tế phát triển đã tạo điều kiện cho nhiều gia đình ở Việt nam mua được những tiện nghi hiện đại đắt tiền, trong đó phải kể đến TV và máy tính. Những gia đình giàu có còn có thể trang bị TV và máy tính vào tận phòng ngủ cho con, điều mà theo nhiều chuyên gia là không nên vì những tác hại của nó đến sức khỏe về thể chất cũng như tinh thần của các em, ảnh hưởng đến quá trình phát triển của trẻ nhỏ.

Trong một nghiên cứu gần đây được tiến hành trên 1.314 em nhỏ ở tỉnh Quebec, Canada, các nhà khoa học nhận thấy trung bình các em 2 tuổi xem TV từ hơn 8 tiếng một tuần và các em 4 tuổi xem gần 15 tiếng một tuần.

Nghiên cứu này cũng cho thấy, các em bé 2 tuổi cứ xem TV thêm một tiếng một tuần thì thành tích học tập môn toán giảm 6%, việc đi học đầy đủ giảm 7% và việc bị các bạn đồng trang lứa bắt nạn như trêu trọc, hắt hủi và hành hung tăng 10%.

Trong khi đó, một nghiên cứu khác của tiến sĩ Joey Eisenmann của đại học Michigan cho thấy ngồi một chỗ quá nhiều sẽ dẫn tới béo phì và béo phì gây ra chứng cao huyết áp. Theo thư của tiến sĩ Eisenmann viết cho hãng tin Reuters thì đây là lần đầu tiên các nhà nghiên cứu phát hiện việc ngồi quá lâu trước màn hình TV hoặc vi tính sẽ gây bệnh huyết áp cao.

Kết quả phân tích của các chuyên gia đại học Otago, New Zealand cho thấy xem TV nhiều hơn hai giờ một ngày khi còn bé làm tăng nguy cơ béo phì 17%, hút thuốc 17%, hoạt động hệ tim mạch gặp vấn đề, tăng cholesterol trong máu.

Theo bác sĩ tâm lý Lê Khanh thuộc trường quản trị cuộc đời Lima ở thành phố Hồ Chí Minh cho biết, ở Việt nam đang phổ biến tình trạng vừa cho trẻ ăn, vừa cho xem TV. Theo ông điều này có những ảnh hướng xấu đến khả năng giao tiếp của trẻ.

Trách nhiệm của người lớn


Trẻ em tiếp xúc với vi tính sớm có hại cho mắt. Photo

Những phụ huynh ở các thành phố lớn của Việt nam giờ đây cũng ý thức được việc cho trẻ xem TV quá nhiều gây tác hại, nhưng lại gặp khó khăn trong việc kiểm soát thời gian xem của trẻ vì bận bịu công việc. Chị Lê Thị Huyền, 36 tuổi, ở Hà nội, người có 2 con trai nhỏ từ 2 đến 4 tuổi thì không kiểm soát được giờ giấc xem TV của con do gửi con cho ông bà,“ông bà muốn cho cháu ngồi yên thì phải cho nó xem TV.”

Hoàn cảnh của chị Huyền cũng là hoàn cảnh phổ biến của rất nhiều phụ huynh ở các thành phố lớn bây giờ, khi cả bố và mẹ đều bận rộn đi làm và phải để con nhỏ lại cho ông bà trông. Ngay cả khi gửi con ở nhà trẻ, chị Huyền cho biết các cô giữ trẻ cũng cho các cháu xem TV thoải mái để các cô nói chuyện. Theo chị thì hệ thống nhà trẻ Việt Nam không đáp ứng được đầy đủ. Con chị trước đây không xem TV nhiều, nhưng đến khi đi nhà trẻ thì “cô giáo nói chuyện ngoài hành lang còn bọn con xem TV trong lớp.”

Một số phụ huynh cố gắng hạn chế giờ xem TV của trẻ và kiểm soát chương trình xem của trẻ, nhưng thường là khi trẻ còn nhỏ khoảng 1 đến 3 tuổi. Sau đó cha mẹ thường bỏ lơ và để các em xem thoải mái hơn. Chị Vũ Khánh Tâm, 46 tuổi, có một con gái 6 tuổi, ở Hà nội cố gắng kiểm soát thời gian xem Tv của con, nhưng “nhiều khi mình cũng nhãng đi. Nhỏ thì hầu như mẹ phải xem cùng, còn giờ thì chỉ một tiếng đến tiếng rưỡi một ngày thôi nhưng nhiều lúc mẹ phải làm cái gì cũng quên không để ý, có lúc nó cũng xem quá đi.”

Không những thế, mỗi dịp hè về lại là dịp để các phụ huynh thêm lo lắng vì trẻ em không đến trường thì càng có thời gian nhiều hơn để xem TV ở nhà, khi bố mẹ đi làm. Thêm vào đó, các chị em phụ nữ rất lo lắng khi để con ở nhà với bố vào dịp hè vì cho rằng các ông bố không biết kiểm soát việc xem TV của con cái.

Chị Tâm đang lo lắng vì dịp“hè mà mẹ không ở nhà được, bố quản lý bố chả để ý gì hết. Có khi bố lại rất tích cực mua đĩa về cho con nữa. Bố có nhà thì bố cũng để cho xem để bố khỏi phải trông, khỏi phải quản.”

Thiếu chương trình phù hợp cho trẻ

Theo chuyên gia tâm lý Lê Khanh thì các bậc phụ huynh nên chủ động kiểm soát chỉ để cho trẻ nhỏ xem TV không quá 2 tiếng một ngày và chỉ xem các chương trình phù hợp với lứa tuổi. Thế nhưng trên thực tế các bậc làm cha mẹ gặp rất nhiều khó khăn trong vấn đề này.

Hiện ở Việt nam các kênh truyền hình nở rộ với nhiều chương trình cho trẻ nhỏ, trong đó có cả các kênh họat hình nước ngoài như Cartoon Network hay Disney. Theo nhiều phụ huynh thì nhiều phim họat hình có những cảnh bạo lực, còn các chương trình của Việt nam thì chưa phong phú.

Chị Tâm nói rằng “đài phát nó cũng có chương trình cho trẻ con, chương trình của truyền hình cáp, rồi đài Hà nội cũng có. Nhưng bây giờ những cái hát hò chúng nó chả xem mấy đâu, nó toàn xem các loại hoạt hình của kênh Disney. Nói chung cũng có phim xem được, nhưng chị thấy nhiều phim đánh nhau lắm mà thấy các con cũng say mê, đánh nhau hơi nhiều.”


Hình minh hoạ.

Cũng vì thiếu chương trình phù hợp cho trẻ nên trẻ em Việt nam bây giờ thường hay được xem các chương trình người lớn, các đoạn quảng cáo không phù hợp với lứa tuổi. Có không ít bậc phụ huynh còn tự hào khoe cậu con trai hay cô con gái nhỏ của mình mới 4 hay 5 tuổi mà đã có thể nhắc lại nguyên si một đoạn quảng cáo băng vệ sinh trên truyền hình, hay tên các phim truyền hình Hàn quốc đang được chiếu.

Chị Lê Thị Huyền cho biết các kênh học bổ ích cho trẻ ở Việt nam hiện tại chủ yếu là kênh nước ngoài. Các kênh dậy nói trên truyền hình Việt nam lại chủ yếu lấy từ kênh nước ngoài nên cũng không hữu ích cho trẻ vì chỉ dạy tiếng Anh trong khi trẻ nhỏ 2 đến 3 tuổi cần phải học tiếng mẹ đẻ là tiếng Việt. Mặt khác cũng có những chương trình phim hoạt hình có thể gây hại cho mắt của trẻ vì tốc độ nhảy hình lớn.

Theo chị Huyền thì “kênh của Úc có mấy kênh học mà chơi thì em thấy hay, còn mấy kênh hoạt hình thì nhiều khi em không thích lắm. Nó đánh nhau, hoặc là những cái hình tốc độ nhảy hình lớn, tia chớp các thứ thì nó sẽ ảnh hưởng đến mắt của trẻ.”

Tất nhiên việc xem TV cũng có những tác dụng nhất định đối với trẻ. Tuy nhiên, theo các bậc phụ huynh Việt nam thì tác hại nhiều hơn. Chị Huyền cho rằng “tác hại của TV nhiều hơn là tác dụng. Thứ nhất là ảnh hưởng đến mắt, tần suất hình ảnh lớn thì nó hại mắt. Thứ hai là về mặt nhận thức vì nó không có hai chiều. Em thấy người ta nói trẻ con dưới 2 tuổi phải có giao tiếp hai chiều mà TV chỉ có một chiều thôi.”

Theo một phụ huynh khác là chị Tâm thì mặc dù cho đến giờ con gái chị đang được xem TV tương đối thoải mái, nhưng chị không thấy rõ những tác hại cũng như tác dụng của TV đối với con mình.

Các chuyên gia tâm lý khuyên các bậc phụ huynh nên bố trí thời gian xem TV cho cả gia đình cùng nhau là tốt nhất. Không nên đặt TV ở phòng riêng cho trẻ. Tránh cho trẻ xem các phim họat hình có đánh nhau, bạo lực, hoặc học hát những giai điệu cho tuổi teen quá sớm dễ gây ảnh hưởng không tốt về mặt tình cảm và nhận thức.

Tất nhiên khuyên thì là vậy, nhưng rõ ràng các bậc phụ huynh Việt nam sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong việc kiểm soát việc xem TV của con mình, bởi vì không phải họ không nhận thấy tác hại và tác dụng của nó, mà bởi các chương trình truyền hình cho con trẻ còn chưa phong phú và cũng bởi công việc bận rộn thường ngày của đời sống công nghiệp hiện đại đã khiến các mẹ không còn nhiều thời gian cho con.

Theo RFA.

Cà phê: tốt hay xấu cho sức khỏe?

Đối với rất nhiều người Việt Nam, ly cà phê buổi sáng là một thói quen hàng ngày, mà nếu không có, sẽ khiến ta cảm thấy bồn chồn, thiếu thốn. Tại Hoa kỳ, hơn 100 triệu người Mỹ cũng có thói quen dùng cà phê mỗi ngày, nhưng cà phê có công dụng gì, tốt hay xấu cho sức khỏe? Tạp chí Khoa Học và Đời sống xin được bàn về những lợi ích của cà phê, dựa trên các công trình nghiên cứu y khoa hồi gần đây, được đề cập đến trong Bản Tin Y Tế của Trường Y Khoa- Đại học Harvard, và ý kiến của một số chuyên gia. Mời quý vị theo dõi với Hoài Hương.



Các nhà khoa học thừa nhận rằng cà phê là một phối hợp phức tạp các hợp chất hóa học với những tác dụng tiềm tàng, cả tốt lẫn xấu. Dựa trên nhiều cuộc nghiên cứu hồi gần đây thì cà phê có thể mang lại một số lợi ích cho sức khỏe.

Thông tín viên Art Chimes của Đài VOA tường trình rằng một cuộc nghiên cứu mới phối hợp kết quả của nhiều cuộc nghiên cứu khác, cho thấy là những người uống nhiều cà phê, ít có nguy cơ phát bệnh ung thư miệng và cổ họng hơn, so với những người không uống hoặc uống ít cà phê hơn.

Bác sĩ Mia Hashibe thuộc Trường Y Khoa Đại học Utah, nghiên cứu sự liên hệ giữa thói quen uống cà phê với một số loại ung thư ở cổ và đầu.

Bà giải thích: “Chúng tôi thấy tác dụng chống ung thư nơi nhóm người uống 5 tách cà phê mỗi ngày hay nhiều hơn. Nguy cơ có thể giảm tới 40%. Nhưng chúng tôi không thấy có tương quan nào giữa hiện tượng này nơi những người chỉ uống 3 tách cà phê, hay ít hơn mỗi ngày.”

Bà Hashibe nói hiện chưa rõ vì nguyên do nào cà phê có thể bảo vệ những người uống cà phê chống một số hình thức ung thư.

Bà nói: “Có một số hóa chất được gọi là “chất chống ốc-xít-hóa” trong cà phê. Cho nên chúng tôi nghĩ rằng có lẽ những hợp chất ấy đóng một vai trò trong việc bảo vệ người tiêu thụ chống lại nhiều chứng ung thư.”

Bản tin tháng Sáu của Trường Y Khoa, Đại học Harvard, nói cà phê có thể giúp chống lại bệnh Alzeihmer. Các nhà nghiên cứu nói muốn có tác dụng, cần đến 500 mg cafêin mỗi ngày, tức tương đương với khoảng 5 tách cà phê, mới có đủ cafein để bảo vệ não bộ. Uống một hay 2 tách cà phê mỗi ngày, theo các chuyên gia, sẽ không mang lại tác dụng đó.

Đối với nhiều người, 5 tách cà phê mỗi ngày là quá nhiều, tiêu thụ một lượng cafein cao như thế có thể gây khó chịu, đưa đến những triệu chứng như cảm thấy bồi hồi, tim đập mạnh.

Đối với những người ghiền cà phê, thì 5 tách cà phê là chuyện thường tình. Ông Gary Arendash làm việc tại Trung tâm Nghiên cứu Bệnh Alzeihmer thuộc Đại học Florida, uống từ 5 đến 6 tách mỗi ngày, và ông tin rằng cafein có tác dụng bảo vệ não bộ.

Ông cùng các đồng nghiệp nghiên cứu tác động của cafein trên não bộ các con chuột mắc bệnh Alzeihmer. Toán nghiên cứu phát hiện rằng cho thêm cafein vào chế độ dinh dưỡng hàng ngày của chuột đưa đến nhiều cải thiện đáng kể. Các con chuột thí nghiệm đạt kết quả tốt hơn trong các cuộc xét nghiệm trí nhớ ngắn hạn và khả năng tư duy, với điều kiện chúng được cấp đủ cafein.

Ông Arendash nói một lượng cafein tương đương với cafein chứa trong từ 2 tới 3 tách cà phê cho một người, không đủ để có tác dụng đối với các con chuột thí nghiệm.

Sau khi thu thập chứng cứ, toán nghiên cứu kết luận rằng các con chuột tiêu thụ đủ cafein cho thấy mức protein dạng sợi bất thường giảm tới 50%, người ta tin loại protein này là yếu tố then chốt trong tiến trình phát bệnh Alzeihmer.

Kết quả cuộc nghiên cứu nơi các con chuột thí nghiệm đã không được chú ý, nếu các nhà khoa học khác không khởi sự thu thập chứng cớ cho thấy thói quen uống cà phê đều đặn cũng có lợi cho con người.

Trong một cuộc nghiên cứu tại Phần Lan mới đây, 1,400 đối tượng có thói quen uống cà phê được theo dõi trong suốt hơn 2 thập niên. Các nhà nghiên cứu phát hiện rằng có một nhóm đặc biệt được hưởng nhiều lợi ích y tế nhất: đó là nhóm người uống từ 3 đến 5 tách cà phê mỗi ngày, và trong lứa tuổi từ 40 đến 50.

Ông Huntington Potter, một nhà sinh học thần kinh tại Đại học South Florida nói: “Trong nhóm này nguy cơ phát bệnh Alzeihmer vào lứa tuổi 70 giảm từ 65 đến 75%.”

Một số cuộc nghiên cứu kém quy mô hơn tại Châu Âu cũng đưa đến những kết quả tương tự.

Tuy nhiên, nhà nghiên cứu chuyên về bệnh Alzeihmer làm việc cho Bệnh Viện Phụ Khoa Brigham tại Đại học Harvard, bà Reisa Sperling khuyến cáo: “Thực tình tôi do dự, không dám nói chắc là có chứng cớ rộng rãi cho thấy cà phê có thể ngăn chận bệnh Alzeihmer.”

Bà nói một giả thuyết là những người uống cà phê thường xuyên có chung một số thói quen khác, có thể dẫn đến kết quả tích cực như vừa nói. Bà đoán rằng những người có thói quen uống cà phê, cũng là những người thích hoạt động hơn, cả về mặt tinh thần lẫn thể chất, so với những người cùng lứa tuổi, chỉ ngồi xem Tivi cả ngày.

Nhà nghiên cứu Sperling nói bệnh Alzeihmer là một chứng bệnh vô cùng phức tạp. Hoạt động tay chân và một chế độ dinh dưỡng tốt có thể bảo vệ một người chống bệnh Alzeihmer, nhưng về phần lớn, nguy cơ mắc bệnh này là do các yếu tố di truyền định đoạt.

Một ly cà phê thơm ngon có thể giúp chúng ta tập trung, và cảm thấy hưng phấn khi bắt đầu một ngày làm việc hay học tập, mặc dù vậy các nhà nghiên cứu khuyến cáo rằng nếu uống cà phê làm cho ta mất ngủ cả đêm, thì cà phê vẫn có hại cho sức khỏe, bởi vì giấc ngủ cũng là yếu tố hết sức quan trọng cho sức khỏe của chúng ta.

Theo VOA.

Tàn tích của cây cầu đá khổng lồ trong truyền thuyết

Nằm trên hòn đảo Staffa thuộc bờ biển Scotland tiếp giáp Đại Tây Dương, có một công trình kiến trúc thiên tạo vô cùng độc đáo được gọi là cây cầu đá khổng lồ trong truyền thuyết.

Theo truyền thuyết của người Ailen, cây cầu khổng lồ này được xây dựng bởi một người khổng lồ - nhà hiền triết tên là Finn Mac Cuill (Finn Mac Cool hay Finn Mac Cumhail).

Finn đã ăn một con cá hồi. Con cá hồi này lại ăn một quả hạch rơi vào dòng suối của tri thức. Từ đó, Finn có được trí tuệ hơn người. Vì thế dựa trên truyền thuyết trên, “cuil” đôi khi còn được dùng để chỉ tri thức.

Chính người khổng lồ này đã lấy các cây cột xếp nối tiếp nhau làm cầu vượt biển chiến đấu với kẻ thù tên là Finn Gall.

Ngày nay con người có thể nhìn thấy một phần còn lại của cấu trúc khổng lồ này trên bờ biển Bắc Ailen thuộc vùng Antrim.

Những vách đá bazan đen dựng đứng trông không khác một chiếc tổ ong khổng lồ.

Nhưng trên thực tế, hàng triệu năm trước, trên bờ biển Đại Tây Dương thuộc Bắc Ireland ngày nay, một loạt núi lửa xuất hiện và phun ra một lượng lớn dung nham.

Khi các dung nham thoát ra ngoài gặp các vết nứt liền lấp đầy và khi nguội lạnh đã kết tinh thành những hình dạng khác thường như ngày nay.

Toàn bộ công trình còn lại tới ngày nay gồm khoảng 40.000 chiếc cột bazan xếp liền vào nhau.

Hầu hết trong số chúng đều có hình lục giác, ngoài ra còn có hình tứ giác, ngũ giác, thất giác và thậm chí là cả bát giác.

Cây cột cao nhất vào khoảng 12 m với đường kính 46 cm.

Nguyễn Hường (Theo Pravda)